Một thuở nọ, Đức Thế Tôn và đại chúng Tỳ Khưu ngự tại Kỳ Viên Tịnh Xá của Ông Trưởng Giả Cấp Cô Độc và vườn cây của Thái Tử Kỳ Đà tại thành Xá Vệ. Thuở ấy có một thiếu nữ tên Satā, là con gái của một vị Thiện Tín rất nổi danh tại Xá Vê. Nàng Satā, tuy tuổi vừa đôi tám nhưng tư chất rất thông minh, thường đến chùa nghe Pháp nên rất thấm nhuần Phật Pháp. Năm ấy Satā đến tuổi trưởng thành, song thân chọn nơi môn đăng hộ đối, gia phong lễ giáo của một gia đình danh giá để gả nàng.
Một tiệc cưới linh đình diễn ra, hai họ đều là Phật Tử thuần thành nên tát cả đều cung thỉnh Đức Phật và Chư Tăng đến cúng dường Trai Tăng trong sự hoan hỷ tột cùng của mọi người.
Sau tiệc cưới, Satā về chung sống bên gia đình Cha Mẹ Chồng. Vốn là người khéo léo, siêng năng và tế nhị nên chẳng bao lâu nàng chiếm cảm tình của mọi người trong gia đình bên chồng, nàng tận tâm phụng dưỡng Cha Mẹ Chồng, hầu hạ chồng, săn sóc mọi người chung quanh. Satā rất giàu lòng từ bi, thường bố thí thức ăn và quần áo cho kẻ ăn người ở và những người khốn cùng.
Đến ngày Bát Quan Trai, nàng tinh tấn thọ giới, giữ gìn giới hạnh hết sức trong sạch, không hề giải đãi. Cha Mẹ Chồng của nàng đều là người có đức tin Tam Bảo, trước những hạnh tuyệt vời của Satā, nên cha mẹ chồng càng yê thương quý mến nàng dâu nhiều hơn nữa.
Thời gian thấm thoát trôi nhanh, đến khi tuổi thọ đã mãn, do Nghiệp Thiện đã tạo ở nhân gian, nàng Satā được thọ sanh về Cõi Tứ Đại Thiên Vương làm ái nữ Đức Thiên Vương Vessavaṇa cũng mang tên Satā như lúc ở Cõi Ta Bà. Đức Thiên Vương Vessavaṇa có 5 cô ái nữ xinh đẹp tuyệt trần là : Nàng Satā, nàng Sajjā, nàng Pavarā, nàng Achimutā, nàng Sutrā.
Đến khi các cô Tiên trưởng thành, đúng tuổi trăng tròn Đức Thiên Vương Đế Thích chọn năm nàng về cung Trời Đao Lợi để xung vào đoàn ca nhi trong Thiên đình của Ngài. Năm cô Tiên xinh đẹp ấy, hằng ngày chỉ ca múa để dâng lên Đức Thiên Vương thưởng ngoạn.
Một hôm năm nàng có sự tranh luận với nhau, một trong năm nàng hỏi:
Trong chúng ta, ai là kẻ có giọng tốt và vũ đẹp hơn cả? Ai cũng tự nhận mình hát hay và vũ đẹp hơn cả, cuộc tranh luận thật gay cấn càng lúc càng gia tăng, năm nàng không thể tự giải quyết được, liền đem vấn đề ấy trình lên phụ vương để phân giải giùm.
Năm cô Tiên cùng tâu rằng: Muôn tâu Phụ Vương, trong năm chúng con ai là kẻ hát hay và vũ đẹp hơn cả? Kinh xin Phụ Vương hãy phân giải dùm cho công bằng.
Đức Thiên Vương Đế Thích ít khi trực tiếp nghe con mình hát, sau một chút suy nghĩ mới phán rằng: Này các con yêu quý của cha, nến các con muốn biết ai hat hay và vũ đẹp hơn cả thì các con nên đến ca vũ ngay trước sự chứng kiến của Chư Thiên, trên bờ hồ Anotatta, nơi rừng Tuyết Sơn biên quốc Himavanta thì các con sẽ được biết sự thật.
Tuân lời phán dạy của phụ vương, năm nàng tiên bèn tổ chức một buổi trình diễn để trổ tài ca vũ cho Chư Thiên thưởng ngoạn và chấm điểm.
Rừng Tuyết Sơn, vùng đất âm u vắng vẻ bỗng chốc trở thành ca vũ trường vĩ đại nhất trong lịch sử.
Lúc ấy Chư Thiên từ bốn phương đồng nhau đến rừng Tuyết Sơn đông đảo chưa từng có trong lịch sử, để thưởng ngoạn tài nghệ của năm cô Tiên xinh đẹp ấy.
Năm cô lần lượt trổ tài trước sự diện kiến của Chư Thiên. Nàng Sajjā khởi đầu bằng những bài hát tuyệt vời và những điệu vũ tuyệt kỹ. Tiếp theo cô Pavanā cất tiếng oanh vàng lảnh lót cùng những vũ khúc vô cùng công phu. Đến lượt Achimutī và Sutrā lần lượt biểu diễn tài nghệ trước các vị Chư Thiên thì Chư Thiên vẫn yên lặng không chê mà cũng không tán thưởng. Cuối cùng Satā cất tiếng bỗng trầm, đây mới quả thật là cung đàn muôn điệu thật lãnh lót, du dương, hòa nhã tựa như tiếng chim Ca Lăng Tần Già.
Nàng Satā lại xoay qua những điệu vũ thật như những cánh bướm lượn trong nắng xuân, như đàn thiên nga bơi lội trên mặt hồ như tất cả tinh hoa của vũ trụ đều tập trung nơi đây.
Từng tràng pháo tay rền đã tán thưởng tài nghệ vô cùng điêu luyện, vô cùng xuất sắc của Satā, những lời hoan hô và chúc lành vang rền cả rừng Tuyết Sơn
Sutrā, cô Tiên út vô cùng thán phục Satā bèn đến hỏi rằng: Thưa Chị, hồi tiền kiếp chị làm được những công đức gì mà bây giờ có nhan sắc tuyệt đẹp và có giọng hát trong thanh như tiếng chim Ca Lăng Tần Già và được thông minh như thế? Nàng Satā dịu dàng đáp: “Chị có sắc đẹp, giọng hát hay, thông minh như thế này vì kiếp trước Chị đã giữ Bát Quan Trai Giới từ bé con đến già không bị phạm giới lần nào cả”.
(Vimavatthu Khuddakaniāyattha Kathā)
(Trích trong Tích Truyện Phật Giáo và Túc Sanh Truyện do Tỳ Khưu Supañño, Kusālaransī, và Suvaṇṇajoti soạn tác).
